Iphigenia (rośliny)
Wygląd
![]() Iphigenia indica | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | |||
---|---|---|---|
Królestwo | |||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | |||
Klasa | |||
Nadrząd | |||
Rząd | |||
Rodzina | |||
Rodzaj |
Iphigenia | ||
Nazwa systematyczna | |||
Iphigenia Kunth Enum. Pl. 4: 212 (1843) | |||
Typ nomenklatoryczny | |||
Iphigenia indica (L.) Kunth[3] | |||
Synonimy | |||
|
Iphigenia Kunth – rodzaj wieloletnich, ziemnopączkowych roślin zielnych z rodziny zimowitowatych, obejmujący 12 gatunków występujących w Afryce, Jemenie, na subkontynencie indyjskim, w Chinach, Azji Południowo-Wschodniej, Nowej Gwinei, Australii i Nowej Zelandii[4]. Nazwa rodzaju pochodzi od mitycznej Ifigenii, córki Agamemnona i Klitajmestry[5].
Rodzaj posiada homonim w taksonomii zwierząt: Iphigenia Schumacher, 1817 – rodzaj małży z rodziny urąbkowatych Donacidae[6].
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/54/Iphigenia_stellata_Blatt._%285872105460%29.jpg/220px-Iphigenia_stellata_Blatt._%285872105460%29.jpg)
- Pokrój
- Rośliny zielne.
- Łodyga
- Bulwa pędowa okryta tuniką. Pęd naziemny wzniesiony[7].
- Kwiaty
- Kwiaty obupłciowe, szypułkowe, sześciopręcikowe, zebrane w baldachogrono[7] (według niektórych autorów groniasto- lub baldachopodobny skrętek[8]), rzadziej pojedyncze. Okwiat sześciolistkowy. Listki okwiatu odchylone, równowąskie, biało-różowo-brązowawo-czerwone[8]. Pręciki osadzone u nasady listków okwiatu, o krótkich, nieco spłaszczonych nitkach. Zalążnia jajowata do podługowate, trójkomorowa. Szyjka słupka krótka, wierzchołkowo trójklapowa. Znamię słupka położone doosiowo[7].
- Owoce
- Jajowato-cylindryczne torebki. Nasiona liczne, kulisto-podługowate[8], o cienkiej, brązowej łupinie[7].
Systematyka
[edytuj | edytuj kod]- Pozycja rodzaju według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG IV z 2016)
- Rodzaj zaliczany jest do plemienia Iphigenieae w rodzinie zimowitowatych (Colchicaceae), należącej do rzędu liliowców (Liliales) zaliczanych do jednoliściennych (monocots)[2].
- Gatunki[4]
- Iphigenia boinensis H.Perrier
- Iphigenia indica (L.) A.Gray ex Kunth
- Iphigenia magnifica Ansari & R.S.Rao
- Iphigenia mysorensis Arekal & S.N.Ramaswamy
- Iphigenia novae-zelandiae (Hook.f.) Baker
- Iphigenia oliveri Engl.
- Iphigenia pallida Baker
- Iphigenia pauciflora Martelli
- Iphigenia robusta Baker
- Iphigenia sahyadrica Ansari & R.S.Rao
- Iphigenia socotrana Thulin
- Iphigenia stellata Blatt.
Zastosowanie
[edytuj | edytuj kod]Bulwy Iphigenia indica są stosowane w tradycyjnej medycynie chińskiej jako środek przeciwkaszlowy, przeciwastmatyczny, przeciwbólowy oraz profilaktycznie antynowotworowy[9].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ a b Peter F. Stevens , Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2017-10-20] (ang.).
- ↑ Tropicos. Missouri Botanical Garden. [dostęp 2011-03-27].
- ↑ a b c Rafaël Govaerts: World Checklist of Selected Plant Families. The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2011-03-27]. (ang.).
- ↑ D. Gledhill: The names of plants. Cambridge ; New York: Cambridge University Press, 2008, s. 216. ISBN 978-0-521-86645-3.
- ↑ IUCN 2010. IUCN Red List of Threatened Species. Version 2010.4. [dostęp 2011-03-27]. (ang.).
- ↑ a b c d Flora of China. Vol. 24: Liliaceae. [dostęp 2011-03-27]. (ang.).
- ↑ a b c d e B. Nordenstam: Colchicaceae. W: Klaus Kubitzki (red.): The Families and Genera of Vascular Plants. T. 3: Flowering Plants. Monocotyledons. Lilianae (except Orchidaceae). Berlin Heidelberg: Springer-Verlag, 1998, s. 183. ISBN 3-540-64060-6. (ang.).
- ↑ Xinrong Yang: Encyclopedic reference of traditional Chinese medicine. Berlin ; New York: Springer, 2003, s. 303. ISBN 978-3-540-42846-6.
Identyfikatory zewnętrzne (takson):